Kısaca: Marka deneyimi, müşterinin markayla her temasında yaşadıklarının toplamıdır. Deneyimi tasarlamak için temas noktalarını dört katmanda (beklenti, ilk temas, kullanım, sonrası) ele almak ve her katmanı marka vaadine bağlamak gerekir.
İçindekiler
Marka vaadi bir cümleyle söylenir; deneyim ise yüzlerce küçük anda yaşanır. Bu anların birbiriyle tutarlı olması, markanın güvenilirliğini belirler. Bir sitede verilen söz, bir telefon görüşmesinde tutulmuyorsa marka vaadi zedelenir. Marka deneyimi tasarımı, bu tutarlılığı rastlantıya bırakmamak için yapılır. Yöntem, hizmet tasarımı ve müşteri yolculuğu yazısındaki harita çalışmasıyla birlikte düşünülmelidir.
Dört deneyim katmanı
- Beklenti katmanı: Müşteri markayla karşılaşmadan önce ne bekliyor? Reklam, tavsiye ve çevrim içi yorumlar bu beklentiyi kurar.
- İlk temas katmanı: İlk karşılaşma; web sitesi, mağaza, telefon ya da ilk e-posta. Burada vaadin tutulup tutulmadığı ilk kez görülür.
- Kullanım katmanı: Ürün ya da hizmetin kullanımı ve destek süreci.
- Sonrası katmanı: Teslimden sonra takip, yenileme ve tavsiye.
Öncelik belirlemek
Bütün temas noktalarını aynı anda iyileştirmek mümkün değildir. Önceliği iki ölçütle belirleyin: müşterinin kararını en çok etkileyen an ve vaadin en çok sınandığı an. Bu iki kesişimde yer alan üç ila beş temas noktası, ilk iyileştirme listesidir.
Her temas noktası için tek standart
Seçilen temas noktaları için kısa bir standart yazılır: müşteri ne görmeli, ne duymalı, ne hissetmeli? Standart tek sayfayı geçmemeli ve ilgili ekibin diliyle yazılmalıdır. Örneğin “ilk yanıtta tahmini çözüm süresi verilir” gibi doğrulanabilir bir ifade, “nazik davranılır” gibi belirsiz bir ifadeden çok daha işe yarar.
Tutarlılık ve kişilik
Deneyimin her noktasında aynı marka kişiliği hissedilmelidir. Bunun için marka kişiliğinin tanımı iç ekiple paylaşılmalıdır; marka kişiliği yazısındaki çerçeve bu çalışmaya temel olur. Ton ve davranış standartları, kurumsal eğitimlerle desteklenmelidir.
Ölçme ve izleme
Deneyim üç göstergeyle izlenebilir: memnuniyet (kritik anlarda), süre (ilk yanıt, çözüm) ve tekrar eden şikâyet. Üç ayda bir gözden geçirilen kısa bir pano yeterlidir. Daha kapsamlı bir değerlendirme için marka denetimi kullanılabilir.
Kurgusal bir örnek
Bu örnek kurgusaldır; gerçek bir şirkete ait değildir. “Güvenle kurulum” vaat eden bir teknik servis markası, deneyim haritasında vaadin kurulum günü sınandığını görüyor. Müşteri, ekibin gelmeden önce arayıp bilgi vermesini, geldiğinde kimlik göstermesini ve işi bitirince kısa bir özet bırakmasını bekliyor. Ekip bu üç davranışı standart haline getiriyor ve eğitimde uygulamalı olarak çalışıyor. Birkaç ay içinde destek taleplerindeki “gelen kişi hakkında bilgi yoktu” şikâyetleri azalıyor.
Sık sorulan sorular
Marka deneyimi ile müşteri deneyimi aynı mı?
Büyük ölçüde örtüşürler; marka deneyimi, müşteri deneyimini markanın vaadi ve kişiliği ile ilişkilendirerek ele alır.
Küçük işletme için de gerekli mi?
Evet; temas noktası sayısı az olduğu için tek bir kişinin bile deneyimi tasarlaması ve tutarlı tutması mümkündür.
Deneyim tasarımında en sık yapılan hata nedir?
Bütün temas noktalarını eşit önemde görmek; öncelik belirlemeden dağılmak.
Deneyim standartlarını kim sahiplenmeli?
Her standardın bir sahibi olmalı; genelde temas noktasının sorumlusu. Marka sorumlusu bütünlüğü izler.
Dijital ve fiziksel temas noktaları birlikte nasıl ele alınır?
Aynı yolculuk haritasında birlikte işaretlenir ve geçiş noktalarında (örneğin çevrim içi randevudan şubeye geçiş) tutarlılık özellikle denetlenir.
Yubai bu konuda nasıl destek olur?
Marka Danışmanı Yunus Baran’ın yürüttüğü marka inovasyonu danışmanlığı kapsamında deneyim haritası, temas noktası standartları ve izleme panosu kurulur. İletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.
Kendinize sorun
Markanızın vaadinin en çok sınandığı temas noktasında bugün yazılı bir standart var mı?